کالیپر ترمز، خرابی و علائم آن
در دهههای اخیر، با پیشرفت فناوری و توسعه صنعت خودروسازی، ایمنی و عملکرد صحیح خودروها بسیار اهمیت یافته است. یکی از مؤلفههای اساسی در این زمینه، سیستم ترمز و به ویژه کالیپر ترمز میباشد. کالیپر ترمز به عنوان بخشی اساسی از سیستم ترمز خودروها، نقش کلیدی در توقف سریع و ایمن فرآیند حرکت ایفا میکند.
اما همانطور که در هر دستگاه مکانیکی دیگری احتمال بروز خرابی وجود دارد، کالیپر ترمز نیز ممکن است با مشکلات و خرابیهای فراوانی روبرو شود که این خرابیها میتوانند تأثیرات جدی بر عملکرد و ایمنی خودرو داشته باشد. این مشکلات شامل نشانههایی همچون فشار ناکافی در سیستم ترمز، نشت مایع ترمز، صداهای غیرعادی از سیستم ترمز و عدم واکنش مناسب پس از فشردن پدال ترمز میشوند.
با توجه به موارد ذکر شده و اهمیت توجه به سیستم ترمز علی الخصوص کالیپر ترمز، در ادامه به بررسی چیستی این محصول و بیان کردن علائم خرابیهای این محصول میپردازیم.
با ما همراه باشید.
کالیپر ترمز چیست؟
کالیپر ترمز یکی از اصلیترین بخشهای سیستم ترمز خودرو، کامیون و تریلیهای امروزی است که نقش محوری در نگه داشتن خودرو ایفا میکند. در خودروهای مجهز به ترمز دیسکی، کالیپر نقش بسیار حیاتی در کاهش سرعت و توقف وسیله نقلیه دارد. این قطعه دارای دو نقش اصلی است که اولین نقش آن، نگهداری لنتهای دو سمت دیسک یا روتور ترمز و سپس استفاده از پیستونهای مخصوص برای تبدیل فشار روغن ترمز به اصطکاک روی روتور میباشد.
کالیپرهای ترمز معمولاً به دو نوع تک پیستونه و دو پیستونه تقسیم میشوند. اکثر خودروها از کالیپرهای دو پیستونه در چرخهای جلو و کالیپرهای تک پیستونه در چرخهای عقب استفاده میکنند، زیرا در چرخهای عقب نیروی ترمز کمتری مورد نیاز است.
هنگامی که راننده پدال ترمز را فشار میدهد، نیرو از طریق سیلندر اصلی به کالیپر منتقل میشود و پیستونهای آن باعث فشرده شدن لنتها به دیسک یا روتور میشوند، که در نهایت سرعت خودرو را کاهش میدهد. لنتها و روتورها محصولات مصرفی خودرو هستند و پس از گذشت زمان، همانند دیگر کالاهای مصرفی، نیازمند تویض میباشند. اما کالیپرها طول عمر بیشتری دارند، اما در صورت آسیب دیدن نیاز به تعویض دارند.
همچنین بخوانید: این ۶ مدل کامیون ولوو را باید بشناسید – بررسی تمامی مدل ها
انواع کالیپر ترمز
کالیپر ترمز که یکی از اصلیترین بخشهای سیستم ترمز خودرو است، به طور کلی به دو نوع شناور و ثابت تقسیم میگردد. این دو نوع کالیپر با توجه به ساختار و عملکردشان، وظایف مشابهی را بر عهده دارند، اما رویکردهای متفاوتی را برای ایجاد اصطکاک و ترمز کردن روتورها مورد استفاده قرار میدهند. این موضوع سبب شده است تا از این دو سبک کالیپر در کارکردهای مختلف استفاده گردد.
· کالیپر شناور
در کالیپرهای شناور، دو پیستون در ناحیه داخلی روتور قرار دارند. زمانی که راننده خودرو پدال ترمز فشار را میفشارد، این پیستونها کالیپر را فشرده کرده و فشاری را به روتور وارد میکنند، که این فشار موجب ایجاد اصطکاک و ترمز کردن روتور میشود. این فشار با همکاری لنت ترمز ایجاد میشود که به سیستم ترمز کمک میکند تا عملکرد بهینه را ارائه دهد.
· کالیپر ثابت
در کالیپرهای ثابت، کالیپرها ثابت هستند و حرکتی ندارند. در این حالت، پیستونهای کالیپر در نقاط بیرونی و داخلی روتور قرار دارند و هنگام فشار دادن پدال ترمز، این پیستونها فشرده میشوند تا فشاری به روتور وارد شود و فرآیند ترمز کردن انجام شود. از آنجایی که سیستم کالیپرهای ثابت هزینهی بالایی دارد، بسیاری از تولید کنندگان خودرو از این روش استفاده نمیکنند و اکثراً برای خودروهای عمومی و مصرفی از کالیپرهای شناور استفاده میکنند.
وظایف و کاربردهای کالیپر ترمز در خودروهای سنگین
کالیپر ترمز به عنوان ابزاری بسیار حیاتی در سیستم ترمز خودروهای سبک و سنگین شناخته میشود. این قطعه، به عنوان نیرویی متوقفکننده برای وسایل نقلیه سنگین عمل میکند و از جمله اصلیترین اجزای استفاده شده در سیستم ترمز خودروها است.
کالیپر ترمز مانند یک چنگک در بالای روتور (دیسک ترمز) قرار دارد و دارای دو جفت صفحه فلزی است که لنتها به آنها متصل میشوند. لنتهای داخلی در داخل روتور و لنتهای خارجی روی بدنه خارجی روتور قرار دارند. در گذشته، ترمزهای کاسهای برای سیستم ترمز خودروهای سنگین استفاده میشدند، اما در حال حاضر، اکثر کامیونهای جدید از سیستم ترمز دیسکی استفاده میکنند. در این سیستم، لنتها خارج از دیسک واقع شده و گرمای کمتری تولید میکنند.
عملکرد کالیپر ترمز به این صورت است که با فشار به پدال ترمز، روغن ترمز فشار هیدرولیک مورد نیاز برای کالیپرها ایجاد میشود و لنتها به روتور چسبیده و توقف خودرو را انجام میدهند. برای اینکه ترمزهای کامیون به بهترین نحو کار کنند، لازم است که تمامی قطعات خودرو در شرایط عالی قرار داشته باشند که کالیپر یکی از اصلیترین قطعات در این مسیر میباشد.
خرابی کالیپر ترمز
با گذشت زمان، حتی وسایل نقلیهای که به خوبی تعمیر و نگهداری میشوند نیز نیاز به تعمیر و حتی تعویض ترمزها دارند. سیستم ترمز با هر بار کاهش سرعت، گرما تولید میکند. بنابراین، رانندگی در شرایط نرمال و عادی نیز میتواند منجر به خرابی در سیستم ترمز و کالیپرهای ترمز گردد. در این راستا بهتر است هر ۶ ماه یکبار سلامت سیستم ترمز و کالیپرهای خود را بازرسی کنید تا از حوادث غیرمترقبه جلوگیری کنید.
این موضوع زمانی اهمیت مییابد که بدانید اگر به طور منظم نیز رانندگی نکنید، کالیپرهای شما باز هم در معرض خطر هستند. اگر به طور مرتب وسیله نقلیه خود را استفاده نکنید، کالیپر ترمز ممکن است زنگزده یا کثیف شوند و حتی شروع به نشت روغن ترمز کنند. یکی از مشکلات عمده که برای کالیپر ترمز اتفاق میافتد، خشک شدن درزگیرهای کالیپر است. در این راستا بهتر است اگر راننده خودروهای سبک و حتی سنگن هستید، به صورت ممتد از خودرو خود در حالت بهینه استفاده کنید تا کمترین میزان خرابی برای سیستم ترمز شما اتفاق بیفتد.
علائم خرابی کالیپر ترمز
همانطور که ذکر شد امروزه کالیپر ترمز از اساسیترین بخشهای سیستم ترمز خودروهاست. در این راستا باید قبل از حرکت نسبت به صحت و سلامت کالیپر ترمز اطمینان یافت. حال لازم به ذکر است که اگر در هنگام رانندگی با هر یک از مشکلات زیر روبهرو شدید، بهتر است هر جه سریعتر نسبت به بررسی سیستم ترمز و احتمالا تعمیر کالیپر اقدام کنید. در ادامه به بررسی علائم خرابی کالیپر ترمز خودروهای سبک و سنگین میپردازیم.
- اگر هنگام ترمز زدن صدایی عجیب و غیرمعمول شنیدید، باید کالیپر ترمز را بررسی کنید. دلیل این موضوع این است که صداهای ناشی از سیستم ترمز ممکن است نشانهای از خرابی کالیپر ترمز باشد.
- در صورت روشن شدن چراغ ترمز ABS و چراغ چک خودرو در نمایشگر پشت فرمان یا بر روی مانیتور، کامپیوتر مرکزی خودرو مشکلی را در سیستم ترمز شناسایی کرده است و بهتر است خودرو را برای بررسی به یک مکانیک متخصص نشان دهید. عمده مشکلاتی که موجب این مشکل میگردد، خرابی کالیپر خودرو است.
- اگر مسافت توقف خودرو در حین ترمز زدن طولانیتر از حالت عادی باشد یا خودرو به ماشین دیگری برخورد کند، این ممکن است نشانه مشکل در سیستم ترمز و کالیپر باشد.
- اگر پدال ترمز خیلی سفت یا خیلی نرم باشد، باید کالیپر ترمز را بررسی کنید؛ زیرا فشار مناسب در پدال ترمز بسیار حیاتی است و بیشفشاری یا کمفشاری ممکن است نشانه مشکل در کالیپر باشد.
- هرگونه نشت یا روغن در زیر خودرو، اطراف چرخها یا ناحیه موتور نیز ممکن است نشانه مشکل در سیستم ترمز و کالیپر باشد.
زمان تعویض کالیپر ترمز
با گذشت زمان و استفاده مداوم از سیستم ترمز خودرو، ممکن است گرمای تولید شده توسط فرآیند ترمز، موجب ضعیف شدن عملکرد کالیپرها شده که این موضوع میتواند سیستم ترمز را به شدت تحت تاثیر قرار دهد. عمر متوسط کالیپر ترمز به طور میانگین بین ۵۰ تا ۱۰۰ هزار کیلومتر است که بسیاری از افراد بر این باورند که باید کالیپر ترمز را هر ۷۰ هزار کیلومتر تعویض کرد. اما باید به این نکته نیز توجه کرد که موارد متعددی بر روی عمر مفید کالیپر ترمز تاثیرگذار است که از اصلیترین آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
- زمانی که وسیله نقلیه شما به یک سمت میکشد
این ممکن است به علت بسته شدن یا گیر کردن کالیپرها باشد که منجر به عدم رهایی پدهای ترمز از روتورها و در نتیجه کشیده شدن خودرو به یک سمت میشود. در صورت بروز این اتفاق بهتر است هر چه سریعتر نسبت به تعویض یا تعمیر کالیپر ترمز اقدام کنید.
- روغن ترمز و مایع آن نشت کند
اگر مایع ترمز در اطراف چرخها یا در نقاط دیگر از زیر خودرو نشت کرده باشد، این نشانهای از نشت در کالیپرها یا کولیسها است که نیازمند تعمیر فوری است. در صورت توجه نکردن به این مورد احتمال بروز صدمات جدی به سیستم ترمز خودرو وجود دارد.
- پدال ترمز نرم و یا سفت به نظر میرسد
اگر حس کنید پدال ترمز به طرز عجیبی نرم و اسفنجی یا بسیار سفت به نظر میرسد، ممکن است به علت مشکلات در کالیپرها یا سیستم ترمز باشد.
- حرکت خودرو پس از ترمز
یکی دیگر از نکات مهمی که ممکن است نشانهای از خرابی کالیپر خودرو باشد، حرکت خودرو پس از ترمز است. اگر خودرو شما پس از اینکه ترمز میگیرید، همچنان به حرکت خود ادامه میدهد ممکن است کالیپر ترمز خودرو شما تماما مشکل دار شده باشد.
اگر ترمزهای شما به صورت مداوم صداهایی مانند جیرجیر، جیغ یا ساییدن ایجاد میکنند، چراغهای هشدار سیستم ترمز یا ترمز ضد قفل روشن میشوند یا ماشین شما هنگام ترمزگیری تکان میخورد یا به یک سمت میکشد، نیاز به بررسی و تعمیر دارید. تمامی موارد ذکر شده از اصلیترین دلایل خرابی در کالیپر ترمز یا سیستم ترمز خودرو است که باید این موارد به شدت جدی گرفت تا از بروز خطرات بزرگ جلوگیری گردد. بنابراین، هرگاه این نشانهها را مشاهده کردید، بهتر است به صورت فوری ترمزهای خودرو را بررسی و تعمیر کنید تا از عملکرد صحیح آنها و ایمنی رانندگی خود مطمئن شوید.
نظر بدهید